Etu ndị na-enye aka amụpụta nwa si egbusi ụmụaka ndị nwaanyị ma mechaa na-azọ ndụ ha

Nkọwa foto, Midwife Siro bere akwa oge o zutere Monica bụ onye a hapụrụ na nwatakiri n'ihe dịka 1990
    • Onye dere ya, Amitabh Parashar
    • Ndị mere akụkọ a, BBC Eye Investigations
  • Oge e ji agụ akụkọ nkeji 7

Onye na-enye aka amụpụta nwa a kpọro 'midwife' Siro Devi dakwasiri Monica Thatte n'ahụ na-ebe akwa. Monica dị afọ karịrị afọ ịrị abụọ lọghachịtara ebe a mụrụ ya n'India bụ ebe Siro na-enyere ụmụnwaanyị dị ime aka ịmụ nwa, mụrụ ọtụtụ ụmụaka.

Na mpaghara India ebe ahụ bụ ebe a na-amanye ndị nọọsụ na-amụ nwa ka ha pigbuo ụmụaka nwaanyị a mụrụ ọhụrụ.

Mana enwere ihe na-egosi na Monica dịka otu nwa nwaanyị n'ime ndị Siro Devi zọpụtara ma hara igbu ha oge a mụrụ ha.

A na m eso akụkọ gbasara Siro kemgbe afọ iri atọ m gbachara ya na ụmụnwanyị anọ ndị ọzọ ajuju ọnụ na mpaghara Bihar dị na India n'afọ 1996.

E were oge e boro ya na ụmụnwanyị ndị ọzọ ebubo igbu ụmụaka ụmụnwanyị a mụrụ ọhụrụ na Katihar bụ ebe nne na nna ụmụaka ahụ na-amanye ha n'ike ka ha were ọgwụ gbagbuo ha ma ọ bụ jiri aka pịgbụọ ha.

Hakiya Devi kwetere na ya egbuola ihe dị ụmụaka nwanyị 12 ma ọ bụ 13. Onye ọzọ bụ Dharmi Devi kwetere na ya gburu ihe ruru ụmụaka nwanyị 15 ruo 20.

Ọ bụ ihe tara-akpụ ịmara ụmụaka nwanyị ole ha gburu ma a tulee ka e si nwete ndeko gbasara ya

Mana n'akụkọ nyocha oyu ndị ọrụ ebere nere n'afọ 1995 bụ ebe a gbara ụmụnwayị iri atọ ajuju ọnụ, ụmụaka nwanyị 1000 ka ha wereike ị na-egbu afọ niile. Mana Bihar were ndị midwife ọnụ ọgụgụ ha ruru ọkara nde. Igbu ụmụaka abụghị sọ naanị na Bihar ka a na-egbu ha.

Ị sị na gị agaghị egbu ụmụaka nwanyị ahụ abụghị ihe midwife ọbụla ga-awale "maka na ezinaụlọ ha ga-agbachị ụzọ jide osisi mkpara n'aka ma na-eche ihe anyị ga-eme"

Hakiya Devi kwuru na "ọtụtụ ga-agwa anyị na ha amụọla ụmụaka nwanyị anọ ma ọ bụ ise, na nwa nwanyị ọzọ ga-ekpochapu akụnụba ha".

"Ha na-asị ka anyị gbuo ụmụaka ahụ maka na "Ọ bụlụ na ha zụchaa ihe niile ụmụnwanyị ha mụrụ ga-eji laa be dị ha, na ha ga-ada ogbenye ma kwụrụ agụụ ruo na ha awụọ"

"Onye ka anyị ga ekpesere ihe mere? Ụjọ ji anyị aka. Anyị gaa gwa ndị uweoji, anyị ga-abanye na nsogbu. Anyị kwuputa ihe mere, ezinaụlọ ahụ ga-enyi anyị egwu"

Skip content and continue reading

End of content

Nkọwa foto, Amitabh na-ekiri ajuju ọnụ ọ gbara ndị midwife na-amụ nwa na 1990s
Gafere Ọkwa azụmahịa WhatsApp ma gaa n'ihu na-agụ
Anyị nọ na WhatsApp

Ugbua, i nwereike inweta akụkọ BBC Igbo niile n'ekwenti gị.

Pịa aka ebe a ka i soro anyị

Ebe Ọkwa azụmahịa WhatsApp kwụsịrị

Ndị na-amụ nwa na India na-abụkarị ndị dara ogbenye. Ọtụtụ n'ime ha bụ ndị mụtara ka-esi amụ nwa n'aka nne ha ma ọ bụ nne-nne ha.

N'India ndị dara obenyi enweghị ọnụ. Ndị were akụnụba na-akpagbu ha. Ndị ogbenye ga-emeriri ihe a gwara ha mee ma ọ bụ ata ahụhụ nke ukwuu.

Na mba ahụ, ọ bụrụ na nwanyị dị ime mụọ nwoke, ndị na-amụpụta nwa na-enwete ego ruru 1000 rupees mana ọ bụrụ nwanyị a na-akwụ ha ọkọra ego ahụ.

A na-ekwekwa ụmụnwanyị na-amụpụta nwa nkwa ihe dịka akpa nrị, sarị ma ọ bụ ego ka ha nweike ikwete gbuo nwa nwanyị amụrụ ọhụrụ, mana ọtụtụ oge, ezinaụlọ ahụ adịghị emezu nkwa ha.

Ihe na-akpata nsogbu a niile na-arụtụ aka n'omenala India bụ ebe ezinaụlọ mụrụ nwanyị ga-azụta akatamkpo ihe ha ga-eji duo nwa ha nwanyị ụlọ ma ọ chọọ ịga be dị ya. Mana na-agbanyịchị na iwu machịrị oke mmefu ego ahụ n'afọ 1961, ndị mmadụ ka na-eme ya n'India. Ọtụtụ na-ahụ ịmụ nwoke dịka ihe mmemme na oriri ma na-ahụ ịmụ nwanyị dịka ihe mgbawa obi na mmefu ego.

Mana Siro Devi bụ naanị onye na-amụpụta nwa ka dị ndụ na ndị niile m gbara ajuju ọnụ afọ iri atọ garaaga.

Nkọwa foto, Siro siro arụọla ọrụ dịka onye na-amụpụta nwa kemgbe ọ dị obele

"A na ahụ ụmụaka nwoke n'anya nke ukwuu karịa ụmụaka nwanyị n'India"

Nkọwa foto, Anila Kumari (onye nke abụọ n'aka ekpe), nadị ọrụ ebere na 1990s

N'afọ 1996 ihe mgbanwe bidoro na-eme oge Anila Kumari bidoro na-akwado ụmụnwanyị na-amụpụta nwa na mpaghara Katihar.

Anila bia ọ jụọ ha ma ọ bụrụ nwa ha ka-asị gị gbụọ, ha aga-egbu ya?

O mekwara ụmụnwanyị ndị ahụ ebido na-enwete enyemaka. Ndị mmadụ na-akwado ha ma na-enye ha ego nke mere ka mmanye ndị mmadụ na amanye ha na-akwụsị.

Siro gwara m okwu n'afọ 2007 ma kwuo na e were mgbanwe n'ọnọdụ ha.

"Ugbua onye ọbụla gwara m kugbuo nwa ya, m ga-agwa ya ka m kpọrọ nwa ahụ kpọgara Anila Madam"

Nke a mere ndị na-amụpụtanwa jiri zọpụta ọtụtụ ụmụaka a chọrọ igbu ma ọ bụ gbahapụ.

Nke a mere m ji chọọ ịmara ihe mere ụmụaka ahụ azọpụtara. kedu ka ọnọdụ ha dị kemgbe a zọpụtara ha.

Kirie: Mkwupụta onye 'midwife' ahụ

Afọ irị atọ garaaga ka otu onye nta akụkọ n'India mere ihe onyonyo ebe ndị na-amụpụta nwa na-ekwuputa etu ha si gbuo ụmụaka nwanyị a mụrụ ọhụrụ

Kirie ya n' iPlayer (naanị n'UK ), ma ọ bụ na YouTube

Gee ntị: Nụrụ ihe ndị na-amụ nwa (Midwives) na-ekwu ihe ha mere

BBC Eye chọtara otu nwanyị na ndị ahụ a zọpụtara ma hara igbu ha!

Kirie ya BBC Sounds (naanị n'UK ), ma ọ bụ na nke a maka ndị na-anọghị n'UK Were ntị gị nụrụ ya ebe a

Anila gwara m na ya yere ụmụaka niile ya zọpụta aha dị iche dịka ịgbakwunye "Kosi" n'aha ha. Kosi bụ aha mmịrị dị na Bihar.

Oge m na ndị BBC World Service Team jokoro aka ọnụ, anyị chọpụtara otu onye a na-akpọ Medha Shekar bụ onye mere nyocha ihe gbasara igbu ụmụaka n'90s.

N'aka Medha ka anyị ji weta otu onye ndeko niile na-egosi na o so na ndị a zọpụtara aha ya bụ Monica.

Oge m jere hụ Monica na Pune bụ ebe ya na-ezinaụlọ kpọorọ ya n'oge ọ dị obere ka ọ gwara m na ezinaụlọ ahụ mere ya nke ọma, ma bụrụ ezinaụlọ nwere ihunanya.

Nkọwa foto, Monica na nwoke kpọọrọ ya ma bụrụ nna ya

Monica mana ọ bụ na Bihar ka e si kpọrọ ya. Mana anyị mepere ya anya gbasara ihe mere tupuu eduru ya.

Monica gara hụ Anila na mbido afọ a ma na-ahụ onwe ya dịka ezi mkpụrụ ọrụaka ndị na-amụpụta nwa.

"Ihe a dịka ndị gbachara mbọ were na-eche ka ọ mịta ezi mkpụrụ. A chọrọ m ịhụ ha"

Nkọwa foto, Anila was delighted to meet Monica after all these years

Anila bere akwa oge ọ hụrụ Monica. Anila bere nnukwu akwa ma jidesie Monica ike. Mana Siro amaghị etu ahụ dị ya.

“A kpọọrọ m gị dụga gị ebe ndị enwe nne enwe nna na-anọ ka m zọo ndụ gị. Obi m ga-anọ n'udo ugbua”.

Mana oge m juru Siro ajuju gbasara ihe mere na 60s, ekweghi ekwu ihe ọzọ mere oge ọ zọpụtara Monica na ka ọnọdụ ha dị oge ahụ.

"ihe mere na mgbe garaaga bụ ihe garaaga" ka o kwurur.

Mana otu ihe na-esoghịụ n'ihe garaaga bụ mkpagbu a na-akpagbu ụmụaka nwanyị rụọ taata.

Ịgbụ nwanwanyị a mụrụ ọhụrụ na-ebeleta mana nke ka dị bụ itupu ime nwanwayị n'afọ n'agbanyịghị na ịwụ machịrị ite-ime kemgbe 1994.

Ka anyị ka na-eme onyo a, anyị hụrụ obelenwa e tufuru na Katihar n'ime ọfịa, ebe nwa ọzọ ka a tufuru n'akụkụ ụzọ. Mana otu n'ime ụmụaka ahụ abụọ wụrụ ebe otu ezinaụlọ bịara kpọrọ nke ọzọ.

Nkọwa foto, One of the newborn baby girls who was abandoned while the BBC was making this film

Mana tupuu Monica ahapụ Bihar, ọ gara hụ ebe a na-akpọrọ ụmụaka nne na nna ya tufuru dị na Katihar.

O kwuru n'agbanyịghị na igbu ụmụaka na-ebenata, mana ọtụtụ ka na-atufu nwa ha nwanyị.

"Ọ dị ka ọ bụ m ka a tụghapụrụ... a na m ahụ onwe m n'ime ụmụaka abụọ e tufuru".

Mana otu ezinaụlọ kpọọrọ otu nwa ahụ e tufuru ma baa ya aha, kpọ ya Edha nke pụtara obi anụrị".

Nkọwa foto, Nwa e tufuru ka a bara aha kpọọ ya Edha. Ezinaụlọ kpọọrọ ya bị na Assam

Gaurav na-arụ ọrụ n'ụlọọrụ ndị agha ugbọelu n'India kwuru na "anyị hụrụ foto nwatakiri nwanyị a ma kpebie na anyị ga-eduru ya".

Gaurev na-ezitara m onyonyo Edha kwamgbekwa mgbe. Oge ụfọdụ m na-ezigara ya Monica.

Ọ bụrụ na m leghachị anya n'azu ihe dịka afọ ịrị atọ garaaga, ị ga-ahụ na afọ niile anyị tinyere n'akụkọ abụghị maka ihe mere n'oge garaaga, mana ọ bụ ka akwụsị ma gbanwe ọnọdụ.