Iran yagabye ibitero mu bigo by’i ngufu bya Qatar na Arabiya Sawudite, indege za Amerika nazo ziraswaho muri Kuwait

Intambara hagati yAmerika na Israel ku ruhande rumwe hamwe na Irani ku rundi ruhande yinjiye ku munsi wa gatatu impande zose zigaba ibitero binini by'indege. Dore ibintu ingene byifashe

Incamake

Amakuru y'ikibiriraho

Gisele Berwa, Chancard Abimana na Samba Cyuzuzo & Dinah Gahamanyi

  1. Aha ni ho dusoreje amakuru yacu y'ikibiriraho y'uyu munsi. Ni ahoje Murakoze

  2. Ubwongereza ntibuzifatanya na Amerika na Israel mu bitero kuri Iran- Minisitiri w'Intebe

    Minisitiri w’Intebe w’Ubwongereza, Keir Starmer, ubwo yari mu nteko nshingamategeko

    Ahavuye isanamu, Reuters

    Insiguro y'isanamu, Minisitiri w’Intebe w’Ubwongereza, Keir Starmer, ubwo yari mu nteko nshingamategeko

    Minisitiri w’Intebe w’Ubwongereza, Keir Starmer, yavuze ko Leta Zunze Ubumwe za Amerika zasabye uburenganzira bwo gukoresha ibirindiro by’Ubwongereza mu guhagarika ibitero bya za misile bya Iran ku bubiko bw’ibisasu bya misile cyangwa ahantu hategurirwa ibisasu bya misile kugira ngo biraswe.

    Starmer avuga ko yemeye iki cyifuzo gishya "cyo gukumira Iran kurasa ibisasu bya misile mu karere kose" no kwica abaturage.

    Ariko, yashimangiye ko Ubwongereza budashyigikiye ibitero bya Amerika na Israel.

    Minisitiri w’Intebe avuga ko Ubufaransa n’Ubudage nabyo byiteguye kwemerera ibikorwa bya Amerika ku birindiro byabyo gusenya ubushobozi bwa misile za Iran.

    Izindi nkuru wasoma:

  3. Ivy'akakanya, Qatar yarashe indege ebyiri za Iran - Minisiteri y'Ingabo

    Amakuru atugezeho mu kanya aturutse muri Qatar ravuga ko yarashe indege ebyiri za Iran

    Minisiteri y'Ingabo muri icyo gihugu ivuga ko yahanuye indege ebyiri zo mu bwoko bwa SU24 zari ziturutse muri Iran.

    Ivuga kandi ko yaburijemo ibisasu birindwi bya misile n'indege eshanu zitagira abapilote "byateye uduce twinshi muri iyo leta uyu munsi".

    Iri tangazo ryakomeje rivuga riti: “Ibisasu byose byarashwe mbere yuko bigera ku ntego zabyo.”

  4. Reba: Videwo igaragaza umwotsi uturuka mu ruganda rutunganya peteroli rwa leta ya Arabiya Sawudite nyuma y'igitero cya Iran

    Insiguro ya video, Reba: Uruganda rwa leta rutunganya peteroli rwa Arabiya Sawudite ruchumba umwotsi nyuma yo kugabwaho igitero

    Videwo nshya, yemejwe n'ibiro ntaramakuru bya Reuters, igaragaza abakozi bimuka mu ruganda rwa leta rutunganya peteroli rwa Ras Tanura muri Arabiya Sawudite.

    Muri ayo mashusho haragaragara umwotsi mwinshi usa n'usohoka mu bice byinshi by'inyubako

    Mbere yaho, Minisiteri y'ingufu muri icyo gihugu yashyize ahagaragara itangazo - ryatangajwe n'Ibiro Ntaramakuru bya Arabiya Sawudite rivuga ko "inkongi y'umuriro muke" ku ruganda ubu iri mu maboko y'abayikoresha.

    Yanavuze ko hari "ibyangiritse bito" ku ruganda rutunganya amavuta kubera ibisigazwa byaguye nyuma yo kugabwaho ibitero by'"indege ebyiri zitagira abapilote mu nkengero z'urwo ruganda".

    Izindi nkuru wasoma:

  5. Iran izabangamira 'ikiremwamuntu cyose' niramuka ibonye intwaro za nikleyeri - Netanyahu

    Minisitiri w'i ntebe wa Israel Benjamin  Netanyahu
    Insiguro y'isanamu, Minisitiri w'i ntebe wa Israel Benjamin Netanyahu

    Minisitiri w'i ntebe wa Israel Benjamin Netanyahu yabwiye abanyamakuru ko ubutegetsi bwa Irani "bwashyira mu kaga abantu bose" mu gihe bushoboye kubona intwaro za nikleyeri n'uburyo bwo kuzitanga.

    Ubwo yasuraga agache ka Beit Shemesh kagabweho igitero na Iran kucyumweru Netanyahu yagize ati: “Twatangiye kwikingira, ariko tubikora turinda abandi benshi.”

    "Ndashaka gushimira byimazeyo inshuti yacu ikomeye n'umuyobozi ukomeye w'isi Donald Trump mu kwifatanya natwe muri iki gikorwa gikomeye cyo kurokora isi."

    Izindi nkuru wasoma:

  6. Ivy'akakanya, Amerika irasaba abaturage bayo kuva muri Libani vuba

    Libani

    Ahavuye isanamu, Reuters

    Leta Zunze Ubumwe za Amerika zasabye abaturage bayo bari muri Libani kuva muri icyo gihugu vuba.

    Ambasade ya Amerika i Beirut yanditse kuri X iti: "Turasaba abaturage ba Amerika kutajya muri Libani. Niba uri mu gihugu, haguruka muri Libani NONAHA mu gihe hari amahitamo y'indege z'ubucuruzi."

    "Umutekano muri Libani urahindagurika kandi ntushobora gusobanurwa. Ibitero by'indege byabereye mu gihugu hose, cyane cyane mu majyepfo, Beqaa, no mu bice bimwe na bimwe bya Beirut."

    Mu minota mike ishize, bagenzi bacu bo mu murwa mukuru wa Libani bavuze ko bumvise igisasu kinini i Dahieh , indiri y'umutwe wa Hezbollah ukorana na Iran.

    Izindi nkuru wasoma:

  7. Israel yongeye kugaba ibitero kuri Iran

    Mu itangazo rishya, ingabo za Isiraheli (IDF) zivuga ko "zagabye igitero gikomeye" mu murwa mukuru wa Iran, Tehran.

    Ibi bigamije guhashya icyo bise "intego z'ubutegetsi bw'iterabwoba bwa Irani".

    Mu itangazo rishya, ingabo za Isiraheli (IDF) zivuga ko zishe Sayed Yahya Hamidi, Minisitiri wungirije w’ubutasi wa Irani ushinzwe ibibazo bya Isiraheli.

    Itangazo rivuga ko Jalal Pour Hossein, umuyobozi w’ishami rishinzwe iperereza muri minisiteri y’ubutasi, na we yishwe, hamwe n’“abandi bayobozi ba leta.”

    Ntabwo isobanura uburyo, igihe cyangwa aho biciwe.

    Yongeraho kandi ko icyicaro gikuru cya minisiteri y'ubutasi ya Iran i Tehran cyagabweho igitero "hashize igihe gito".

    Izindi nkuru wasoma:

  8. Bishasha ku ntambara iriko ibera muri Iran.

    ALT

    Ahavuye isanamu, REU

    Insiguro y'isanamu, Liban

    Intambara yatandukiriye no muri Libani

    • Igisirikare ca Israel kivuga ko catanguye ibitero vyinshi vy’indege ku murwa mukuru wa Iran, zigatera ivyo zita " ibitero vy’ubutegetsi bw’iterabwoba bwa Irani.
    • Israel yateye ibitero ku bibanza vya Hezbollah mu gitondo co ku wa mbere inyuma yo kwagiriza uwo muhari ko warashe ibisasu muri Israel.

    Ibitero vya Irani muri ako karere birabandanya

    • Ubushikiranganji bw’amagara y’abantu muri Libani buvuga ko abantu 31 bishwe abanda 149 bakomeretse i Beirut no mu bumanuko bwa Libani (igitigiri cose ntikiramenyekana ).
    • Hari Ibisasu vyaturikiye muri Bahrain na Dubai.
    • Umuriro munini mwishirahamwe ry’ibitoro muri Arabie saoudite wazimijwe.
    • Leta Zunze Ubumwe za Amerika n’ibihugu bitandatu bifatanije navyo mu Kiyaga Gitukura biragabisha ko ivyo Irani ikora ari “akaga gakomeye cane.”
    • Igisirikare ca Koweit kivuga ko indege nyinshi z'intambara za Amerika zakorotse hafi y'igisagara ca Kuwait.
    • Abakozi bose ntibakomeretse.
    • Icatumye iryo sanganya riba kiriko kiratohozwa.
    • Ishirahamwe ritabara imbabare Croissant rouge ryo muri Irani ivuga ko abantu 555 bishwe inyuma y'ibitero vya Amerika na Israel mu bisagara birenga 130.
    • Igitero ca misile ca Irani ku gisagara ca Beit Shemesh ku musi wa Mungu cahitanye abantu icenda.

    Hagati aho, Muri chypre .

    • Ikambi y’Ubwongereza yatewe n’igitero c’indege itagira abadereva.
    • Abategetsi b'Ubwongereza bariko barimura imiryango yabo muri ico kigo mu kwikingira.

    Ibikorwa vya gisirikare biriko birakomera kandi biriko birakwiragira mu bihugu vyinshi, bikaba bitera ubwoba bw’uko akarere koshobora guhungabana.

    Izindi nkuru wasoma:

  9. Menya uko ingaruka z'iyi mirwano iri mu burasirazuba bwo hagati zishobora kukugeraho

  10. Arabie Saoudite ivuga ko yahagaritse umuriro ku ruganda rutunganya ibitoro rwa leta.

    ALT

    Ahavuye isanamu, SOCIAL MEDIA

    Insiguro y'isanamu, Isanamu yerekana umwotsi ku ruganda rwa Ras Tanura

    Ubushikiranganji bujejwe amasoko ntanganguvu ya Arabie Saoudite bwavuze ko "umuriro muto" wadutse ku ruganda rwa Ras Tanura, rucungwa n'ishirahamwe rya leta rishinzwe peteroli, Aramco, bamaze kuwuzimya.

    Iryo tangazo, ryatangajwe n'itororokanirizo ry'amakuru rya Arabie Saoudite, rivuga ko urwo ruganda "rwononekaye gatoyi bivuye ku bisigarira vyakorotse " inyuma yo kurasa “indege zitagira umudereva zibiri mu micungararo y'urwo ruganda". ryongeyeko ko uwo muriro "wazimijwe ubwo nyene" n'abajejwe gutabara, ata n'umwe yakomeretse canke yahasize ubuzima.

    Amasanamu yemejwe na BBC yerekana umuriro hamwe n'umwotsi mwinshi uva muri urwo ruganda.

    Arabie Saoudite imaze igihe yakira abasirikare ba c za Amerika n'iz'ibihugu vyo mu burengero bw'isi, kandi ku musi wa gatandatu leta yayo yasohoye itangazo yiyamiriza "ibitero vy'iterabwoba vya Irani".

    Ivyo bitero "vyagenze neza" kandi vyatewe mu karere ka Riyadh no mu ntara yo mu buseruko, nk'uko bivugwa na Arabie Saoudite.

    Ivyo bitero “vyahagaritswe neza” kandi vyari bitewe mu karere ka Riyadh no mu ntara yo mu buseruko.

    Izindi nkuru wasoma:

  11. Ibitero vya Israel kuri Liban vyishe abantu 31

    alt

    Ahavuye isanamu, EPA

    Insiguro y'isanamu, inzu zabomaguritse muri Libani

    Ibitero vya Israel ku gisagara ca Beirut no mu bumanuko bwa Liban, vyahitanye abantu 31, 149 barakomereka, nk’uko bivugwa n’ubushikiranganji bw’amagara y’abantu muri Liban.

    Igitigiri c'abahitanywe n'ivyo bitero ntikiramenyekana cose, nk'uko iryo tangazo ribandanya ribivuga.

    Ibitero biriko biriyongera mu gihe imishamirano yo muri ako karere yabaye myinshi, aho abanyagihugu bo mu turere twinshi twasinzikajwe n'ivyo bitero bavuga ko hari ibisasu bikomeye birko biraterwaho hamwe n''abantu bariko barahunga ku bwinshi.

    Ibitero vya misile n’indege zitagira abapidereva vya Irani biriko birababa vyinshi muri ako karere kose, bituma haba ubwoba bw’uko iyo ntambara ishobora kubandanya kwaguka ikarenga ako karere.

    Izindi nkuru wasoma:

  12. Igisirikare ca Israel kivuga ko ibitero kuri Libani bizomara 'iminsi myinshi'

    alt

    Ahavuye isanamu, EP

    Igisirikare ca Israel caratanguje “Ibitero” kuri Hezbollah gishobora kumara iminsi myinshi, nk’uko umukuru w’igisirikare ca IDF Eyal Zamir yemeza.

    Avuga ati: "Twaratanguye igikorwa co gutera Hezbollah. Ntituri ku ruhande rwo kwikingira gusa, ubu tuja ku no ruhande rwo gutera."

    “Dukeneye kwitegura iminsi myinshi y’intambara, myinshi cane. Dukeneye kuba twiteguye neza kwikingira n’ukwama twiteguye kugaba ibitero, mu mpande zitandukanye.”

    Izindi nkuru wasoma:

  13. Burkina Faso: Amayobera ku masasu yarasiwe hafi y’ibiro by’umukuru w’igihugu

    Captaine Ibrahim Traoré ukuriye Burkina Faso

    Ahavuye isanamu, Capitaine Ibrahim TRAORÉ/X

    Insiguro y'isanamu, Captaine Ibrahim Traoré ukuriye Burkina Faso

    Mu ijoro ryo kuwa gatandatu rishyira ku cyumweru amasasu menshi yumvikaknye hafi y’ibiro by’umukuru w’igihugu cya Burkina Faso ariko kugeza ubu ibirambuye ku byabaye ntibiramenyekana.

    Radio RFI ivuga ko bishoboka ko bifitanye isano "n'ukutumvikana hagati y’abasirikare ku micungire y’umutekano" mu gihe mu byumweru bishize havuzwe ibitero byinshi by'imitwe y'abajihadiste ku ibirindiro by’ingabo.

    Ni iki cyabaye ku biro bya Perezida Traoré?

    Ahagana mu ma saa sita z’ijoro ku wa gatandatu humvikanye amasasu menshi i Ouagadougou hafi y'ibiro bya Perezida.

    Ibi byatumye aba “Wayiyans” - abashyigikiye ubutegetsi bwa Captain Ibrahim Traoré batekereza ko ari igerageza ryo kumuhirika ku butegetsi, maze batangaza impuruza ku mbuga nkoranyambaga.

    Inzego z’umutekano zabwiye RFI ko "bishobora kuba byatangiye bitewe n’isasu ryarashwe ku modoka yari irimo ibikoresho byaka vuba".

    Ibyo byakurikiwe n’inkongi y’umuriro yatwitse nibura izindi modoka esheshatu zari ziparitse hafi y’Ibiro by’Umukuru w’Igihugu, mbere y’uko abazimya umuriro bagera aho ibi byabereye.

    Ibiro by'umukuru w'igihugu kugeza ubu ntibiragira icyo bivuga ku byabaye.

    Umwe mu baganiriye na RFI avuga ko hari ukutumvikana mu basirikare bakuru n'abato ku micungire y'umutekano mu gihugu.

    Abatuye Ouagadougou bo bavuga ko bakomeje imirimo yabo ya buri munsi, kandi ko nta ngamba z’umutekano zidasanzwe babonye.

    Izindi nkuru wasoma:

  14. Perezida Ruto wa Kenya yanenzwe nyuma yo kwamagana ibitero bya Iran ntiyamagane ibya US na Israel kuri Iran

    Perezida William Ruto wa Kenya

    Ahavuye isanamu, William Ruto/X

    Insiguro y'isanamu, Kugeza ubu uretse Perezida Ruto, abandi bakuru b’ibihugu byo mu karere Kenya irimo hafi ya bose birinze kuvuga kuri iyi ntambara mu burasirazuba bwo hagati

    Perezida wa Kenya arimo kunengwa n’abakoresha imbuga nkoranyambaga nyuma y’uko yanditse yamagana ibitero birimo gukorwa na Iran ku bihugu byo mu karere k’uburasirazuba bwo hagati.

    Ku nshuro ya mbere avuga kuri iyi mirwano yatangiye ku wa gatandatu, William Ruto yanditse ku rubuga X mu gitondo kuri uyu wa mbere ko “Kenya yamaganye ibitero kuri Emira z’Abarabu, Arabia Saoudite, Iraq, Oman, Kuwait, Jordan na Bahrain”.

    Iran ivuga ko irimo kurasa ku bigo bya gisirikare bya Amerika biri muri ibi bihugu.

    Perezida Ruto avuga ko “guhindura iyi ntambara iy’akarere” bishyira mu kaga gakomeye amahoro n’umutekano ku rwego mpuzamahanga, asaba impande bireba “kujya vuba mu biganiro”.

    Kuba atamaganye ibitero kuri Iran, ntanihanganishe Iran – igihugu gifitanye ubucuti na Kenya – ku iyicwa ry’umutegetsi w’ikirenga wayo Ali Khamenei byarakaje bamwe mu banya-Keya.

    Umwe yanditse ati: “Mr President ntiwigeze wihanganisha ku rupfu rwa Imaam Khamenei, Iran yari inshuti yacu”.

    Undi ati: “Ibi birenze ubushobozi bwawe Mr President. Fata popcorn zawe urebe umukino w’abahungu bakuru”.

    Undi nawe ati: “Wa mugabo we, urashaka ko natwe batuzira? Reka izo ntambara si izacu. Reba iby’amazu aciriritse [umushinga uvugwa cyane muri Kenya]…na politike za hano. Muri macye reba ibyo ushoboye.”

    Undi ati: “Ese Kenya hari icyo yavuga kuri US na Israel?”

    Gusa si bose bamunenze, undi yanditse ati: “Uvuze neza Mr President, igisubizo kiganisha ku mahoro kirakenewe aka kanya.”

    Kugeza ubu uretse Ruto, abandi bakuru b’ibihugu byo mu karere Kenya irimo hafi ya bose birinze kuvuga kuri iyi ntambara mu burasirazuba bwo hagati, yaba kwihanganisha Iran cyangwa kwifatanya na Amerika na Israel.

    zindi nkuru wasoma:

  15. Ibiciro vya peteroli vyaduze, inyuma y'uko ubwato butatu burashweko hafi y'ikigobe ca Hormuz

    alt

    Ahavuye isanamu, Getty Images

    Insiguro y'isanamu, isanamu y'ubwato buri mu mazi

    Ibiciro vy'igitoro kw'isi vyaduze inyuma y'aho ubwato butatu burashweko hafi y'ikigobe ca Hormuz, mu gihe Iran ibandanya kugaba ibitero mu karere k'uburasirazuba bwo hagati mu kwishura ku bitero vya Amerika na Israel.

    Ubwato bubiri bwatewe kandi "igisasu kitaramenyekana" bivugwa ko "caturikiye hafi cane" n'ikindi ca gatatu, nk’uko bivugwa n’ishirahamwe riraba ubudandaji bwo mu mazi ryo mu Bwongereza (UKMTO).

    Iran yagabishije ubwato kudaca muri ico kigobe, gisanzwe gitwara ibice 20 kw'ijana vy'igitoro na gaz kw'isi.

    Mu kwugurura amasoko yo muri Aziya ku musi wa mbere, ibiciro vy'igitoro vyaduze ku bice birenga 10 kw'ijana imbere y'uko bigabanuka.

    Isaha 10 z’agatondo (ku masaha yo mu Burundi no mu Rwanda), igitoro ca Brent cari hejuru y'ibice 4 kw'ijana gishika ku madolari 76.16 ku kagunguru kamwe, mu gihe igitoro kigurishwa muri Amerika naco cari ciyongereye ku bice 4 kw'ijana gishika ku madolari 69.67.

    Saul Kavonic, umukuru w'ubushakashatsi ku bijanye n'ibitoro muri MST Research, yabwiye BBC ati: "Nta hungabana riraba kw'isoko mpuzamakungu".

  16. Ikibuga cy’indege cya Kisangani ‘cyongeye guterwa’ na drones kamikaze

    Ikibuga cy'indege cya Bangboka kiri hafi y'umujyi wa Kisangani, leta y'iyi ntara ivuga ko ari muri 100km uvuye ku mirongo y'intambara mu burasirazuba bwa Congo

    Ahavuye isanamu, Flightsim

    Insiguro y'isanamu, Ikibuga cy'indege cya Bangboka kiri hafi y'umujyi wa Kisangani, leta y'iyi ntara ivuga ko ari muri 100km uvuye ku mirongo y'intambara mu burasirazuba bwa Congo

    Ubutegetsi bw’Intara ya Tshopo mu burasirazuba bwa RD Congo bwatangaje ko ikibuga cy’indege cy’umurwa mukuru w’iyi ntara, Kisangani, kuri iki cyumweru cyibasiwe n’ibitero by’indege za drones ziba zitwaye ibisasu zigaturikana nabyo ‘kamikaze’.

    Ikibuga cy’indege mpuzamahanga cya Bangboka i Kisangani cyaherukaga guterwa na drones ku itariki ya mbere z’ukwezi gushize, nabwo hari ku cyumweru, mu gitero cyigambwe n’umutwe wa M23.

    Mu itangazo, umuvigizi w’iyi ntara Claudine Elondia, yavuze ko “enye muri izo drones” zateye ejo ku cyumweru “zarasiwe mu kirere cya Bangboka” hagati ya saa 15h48 na saa 19h48.

    Elondia avuga ko iya nyuma yo yarashwe mu gihe indege ya gisivile ya kompanyi CAA “yariho igwa ku kibuga cy’indege” saa 19h45.

    Itangazo rya Elondia rivuga ko izo drones zoherejwe n’umutwe wa M23 ufashijwe n’u Rwanda, M23 cyangwa leta y’u Rwanda ntacyo baratangaza kuri ibi birego bya leta ya Tshopo. Ubusanzwe u Rwanda ruhakana gufasha umutwe wa M23.

    Ubushize, Corneille Nangaa ukuriye AFC/M23 yari yavuze ko indege z'ingabo za leta zikoreshwa mu gutera aho bagenzura "ubu zizajya zirasirwa aho zituruka".

    Yongeyeho ko "Gukoresha Kisangani nk'ahaturuka ibikorwa by'iterabwoba bigabwa ku butaka bwacu birabujijwe. Ubu Kisangani ntikiri ikirindiro gifite ubudahangarwa."

    Umuryango w’Ubumwe bwa Afurika wamaganye umutwe wa AFC/M23 ku gitero giheruka kuri iki kibuga cy’indege cya gisivile.

    Igisirikare cya FARDC kimaze ibyumweru kigaba ibitero bikomeye byifashisha za drones mu bice bigenzurwa na M23 mu ntara za Kivu y’Epfo na Kivu ya Ruguru, ibitero byahitanye umuvugizi w’uyu mutwe Lt Col Will Ngoma.

    Izindi nkuru wasoma:

  17. Umugabo ahunga ava mu bumanuko bwa Liban yabwiye BBC ati: “Birababaje cane”

    Alt
    Insiguro y'isanamu, isanamu yerekana igisagara ca Beirut kiriko kirarwamwo ibisasu

    Ubu nyene turonse amajwi avuye ku mugabo wo mu bumanuko bwa Libani ariko arahunga ari kumwe n’umuryango wiwe.

    Uwo mucuruzi w’imyaka 55 yavuze ati “Birababaje cane”. “Twari twicaye i muhira, hanyuma ibi bica biraba giturumbuka. Twarumiwe, duca turatekera vyihuta, turavyura abana, twinjira mu modoka. Ubu turacari mu mabarabara yugaye kubera abantu benshi bariko barahunga bava mu bumanuko.”

    Uyo mugabo afise abana batatu, atashimye ko izina ryiwe ritangazwa, avuga ko ariko atwara imodoka “atazi iyo ariko araja canke aho azohereza.”

    Yongeye avuga ko abavyeyi biwe baba mu gisagara ca Beirut mu micungararo ya Dahieh “na bo nyene bitarakunda ko babandanya kandi bariko baragerageza guhunga.”

    Yavuze ati: “Turarushe no kwama duterwa tukava mu mazu yacu no ku butaka bwacu minsi yose .”

    Igisirikare ca Israel casavye abantu baba mu mihana myinshi iri mu buseruko no mu bumanuko bwa Liban guhungira kure mu gihe hashobora kuba ibindi bitero.

    Israel ivuga ko iriko irasubiza ku bisasu bya roketi byatewe n'umutwe wa Hezbollah kuri Israel mu gikorwa co gushigikira Iran.

  18. Ivyo tuzi gushika ubu kuri uyu munsi wa gatatu w'intambara iri hagati ya Amerika na Isiraheli irwanya Irani.

    alt
    Insiguro y'isanamu, Isanamu yerekana igisagara ca Beirut

    Intambara ya Amerika na Israel irwanya Iran yinjira ku musi wa gatatu, impande zose ziriko ziragaba ibitero vyinshi vy'indege bikomeye.

    Ng'ibi bishasha:

    • Donald Trump yavuze ko "ibikorwa vya gisirikare" birwanya Iran bzobandanya "gushika aho imigambi yacu yose izoshikwako" mu butumwa bwa video yashikirije.
    • Yavuze kandi ko hashobora "kuba hari abandi" basirikare ba Amerika bokomereka canke bagapfa, inyuma y'uko Ubuyobozi bwa gisirikare bwa Amerika (US Central Command) bwemeje ko abasirikare batatu ba Amerika bishwe, abandi batanu barakomereka bikomeye mu gitero ca Iran.
    • Mu bucagucagu bwo ku wa mbere, Israel yatanguye kugaba ibitero ku vyo yavuze ko ari ibirindiro vya Hezbollah muri Liban, inyuma y'uko uwo mugwi urashe ibisasu ku butaka bwa Israel.
    • Abategetsi ba Iran batangaje ko abantu n'imiburiburi 153 bishwe inyuma y'igitero cakozwe kw'ishure ry'abigeme, Perezida wa Iran Masoud Pezeshkian akita ico gikorwa "ubugome bukabije."
    • Ibisasu vya misile vya Iran vyateye igisagara ca Beit Shemesh, vyishe abantu n'imiburiburi icenda, nk'uko vyatangajwe n'ishirahamwe ritwara indembe rya Israel, Magen David Adom. Ni co gitero kibi cane cahitanye abantu benshi muri Israel kuva iyi ntambara itanguye.
    • Leta Zunze Ubumwe z'Abarabu zatangaje ko abantu batatu bishwe kuva ku wa gatandatu mu bitero vya Irani vy'ukwihora, kandi haravuzwe ibisasu no muri Bahrain, mu gisagara ca Erbil muri Iraki, no muri Jordanie.
    • Ibiciro vya petroli vyaduze cane kw'isoko mpuzamakungu igihe amasoko yugururwa muri Aziya mu gitondo co kuri uwu wa mbere.
    • Umushikiranganji wa mbere w'Ubwongereza, Sir Keir Starmer, yavuze ko Ubwongereza buzoreka Amerika igakoresha ibirindiro vya gisirikare vyabwo mu bikorwa vy'ukwivuna abansi, ariko ko "butazofatanya nayo mu bitero."
    • Igisirikare co mu kirere c'Ubwongereza (RAF) cemeje ko kiriko kirishura inyuma y'igitero c'indege zitagira abadereva (drone) gikekwa ku birindiro vyo muri Chypre.

    Izindi nkuru wasoma:

  19. Trump yavuze ko abandi banyamerika benshi bashobora gupfa muri ibi bitero kuri Iran

    Donald Trump

    Ahavuye isanamu, get

    Insiguro y'isanamu, Perezida Donald Trump

    Donald Trump yavuze ko "ibitero " kuri Iran bizakomeza "kugeza igihe intego zacu zose zizaba zagezweho" mu ijambo rye kuri video.

    Yavuze ko "hashobora kubaho abandi" banyamerika bapfa cyangwa bakomereka nyuma y'uko ubutegetsi bukuru bwa Amerika bwemeye ko abasirikare batatu ba Amerika bishwe n'abandi batanu bakomeretse bikomeye mu bitero kuri Iran.

    Trump yavuze ko ibi bitero bishobora kumara ibyumweru.

    Mu masaha ya kare yo kuwa mbere, Israel yatangiye kugaba ibitero mu murwa mukuru Beirut wa Liban ku byo yise gusubiza ku bitero bya Hezbollah, nyuma y'uko umutwe w'inyeshyamba urashe ibisasu bya roketi muri Israel.

    Umuryango w’ibihugu by’Abarabu watangaje ko abantu batatu bapfuye kuva kuwa gatandatu mu bitero byo kwihorera bya Iran, mu gihe ibisasu byaturitse no muri Bahrain, umujyi wa Erbil muri Iraq na Yorodaniya.

    Minisitiri w’Intebe w’Ubwongereza, Sir Keir Starmer, yavuze ko Ubwongereza bugiye kwemerera Amerika gufata ingamba zo kwirwanaho ku birindiro bya gisirikare by’Ubwongereza ariko "ntibuzafatanya mu bikorwa byo gutera ubu".

    Izindi nkuru wasoma:

  20. Ikaze kuri BBC Gahuzamiryango, aho tubagezaho amakuru yo mu karere no mu mahanga mu buryo bw'aka kanya.