“Диктатура барибир қулайди”. Россия сенаторининг қизи урушга қарши чиқди ва мамлакатдан кетди Dunyo Yangiliklar

"Мен бу урушга ҚАРШИМАН! NO WAR! Мен бу ҳукуматни сайламаганман, лекин мен унинг шафқатсизлиги ва ахлоқсизлигини билган бўлсам да, сукутим, ҳаракатсизлигим ва ҳаётим учун қўрқувим билан унга эрк бердим. Мана ҳозир бизнинг ҳукумат сабабли, нафақат халқимиз, қўшнилар ҳам азоб чекмоқда."

Бундай постни Федерация Кенгаши аъзоси Эдуард Исаковнинг қизи 25 ёшли Диана Исакова ўзининг Instagram'ида ёзган.

Ўзбекистон, Украина: 'Украинлар бизнинг озодлигимиз учун ҳам курашяпти' – ўзбекистонликлар нима демоқда?

Россия-Украина: Донецк ва Луганскни постсовет давлатлари, Марказий Осиё ҳам тан оладими?

Украина – Россия: Путин энди Ғарб жазо чораларига қарши нима қилмоқчи?

"Ҳаммаси сукут режимида"

18 август куни тушдан кейин Диана Исакова аэропортда сўнгги беш ой ичида бошидан кечирганлари ҳақида гапиришга ваъда берган сторизни ёзди. "Мамлакатимизда нима деб ўйлаётганимни айта олмасдим", деб қўшимча қилди у. 19 август куни эрта тонгда у бошқа давлатга қўнди.

"24 февралда уруш бошланди. Мен бошдан кечирган ҳис-туйғуларимни етказиш жуда қийин. Бу даҳшатли норозилик ва ҳамдардлик ҳисси жуда катта портлаш бўлди, - дейди Исакова Би би си билан суҳбатда. - Қанақасига бундай бўлиши мумкин? Одам одамни ўлдиради ва буни Россия қилади, мен буни қиладиган давлатда яшайман. Биринчи икки кун жуда кўп йиғладим, мусибатли аҳволда эдим, гўё кимдир вафот этгандек, қандайдир қариндошим ўлгандек."

Қизнинг отаси Эдуард Исаков Ханти-Мансийск автоном округидан сенатор. У Буюк Британия, Европа Иттифоқи ва Канаданинг санкциялар рўйхатига киритилган. Исаков энди Федерация Кенгашидаги мажлисларга катта Z туширилган костюмда келади. Исаков июль ойида Украинада ўлдирилган россиялик разведкачининг оиласига борди. "Бундай йигитлар юртимизни ҳимоя қилиб, фашистларга қарши курашаётганидан фахрланаман", деди у ўшанда. (Би би си факт текширувидаги "Украинада фашистлар ҳокимиятда" тезиси ҳақида ўқинг).

Апрель ойида Исаков Украинадаги урушга қарши бўлган одамларни Донбассни тиклаш учун юборишни таклиф қилган эди. "Улар жарима тўлашлари шарт эмас, лекин ўз қўллари билан ижтимоий тармоқларда нопок постлар ёзадилар, ватанлари учун нимадир қилишлари керак. Кўчаларни ахлатдан тозаласинлар, панжараларни бўясинлар. Уларни шаҳарлар ва кичик шаҳарчаларни қайта тиклашга ёрдам бериш учун ДПР ва ЛПРга юборинг", деди у.

Диана Исаковнинг биринчи турмушидан туғилган қиз. У йога, қўшиқ айтиш ва медитация муаллими. Қизининг Би-би-сига айтишича, у узоқ вақтдан бери "Навальний ва Медуза учун" (Россияда "хорижий агент" сифатида тан олинган) эди, "аммо бари сукут режимида эди".

Исакова, шунингдек, 2020 йилда Навальний заҳарланганидан кейин отасидан яширинча Сочидаги митингга борганини айтади. "Ҳар доим собиқ эрим билан ошхонада шу мавзуда суҳбатлашардик. Навальний заҳарланганда, унинг ҳаётидан жуда хавотирда эдик", дея қўшимча қилади у.

Қизнинг айтишича, отаси билан яна бир келишмовчилик ЛГБТ ҳуқуқлари билан боғлиқ бўлган: "Чеченистонда гейлар ўлдирилди, бу мени жуда хафа қилди, мен бу мавзуда гапиришга, ўз фикрларимни билдиришга ҳаракат қилдим. Менга қўнғироқ қилиб: "[постни] ўчир, агар ўчирмасанг, хайрлашамиз", деди

Диана Исакованинг ўзи бисексуал эканлигини Би би си билан суҳбатда тасдиқлаган.

"Отамдан даҳшатли қўрқув"

2022 йил март ойида Диана Исакова Сочидаги урушга қарши митингга борди - "Навальний ҳам бугун ҳамма ташқарига чиқиши кераклигини ёзган", аммо у ерда жуда кам одам бор эди, кейин қиз иккиланиб қолди.

Исакованинг айтишича, 17 апрель куни кўзга ташланмайдиган кийим, тиббий ниқоб ва қўлқоп кийиб, ўзининг дизайни бўйича тайёрланган урушга қарши варақа тарқатишга борган.

Қизнинг сўзларига кўра, уни фуқаро кийимидаги одамлар тезда қўлга олишган. Милиционернинг олти соатлик сўроқ пайтида, Исокованинг айтишича, у отасидан қўрқиб саволларга жавоб беришдан бош тортган: "Отамдан даҳшатли қўрқувдан қутула олмасдим, унинг ҳис-туйғулари ва эҳтиёжларини ўзимникидан устун қўярдим, - деб тушунтиради Исакова. - Аллақачон вояга етган бўлса да, ота онага ана шундай қараш, ўзини ажрата олмаслик.»

Исакованинг айтишича, сенаторнинг қизини ҳибсга олишганини билган милиция уни "дадангга ҳеч нарса демаймиз, кел, ҳамкорлик қилайлик", деб алдашга уринган. Қизнинг сўзларига кўра, у протоколни ўқимай туриб имзо чеккан, бироқ кейинроқ дўстларидан унга нисбатан иш қўзғатилган ёки йўқлигини текшириб беришни сўраганида, улар ҳеч нарса топа олишмаган. "Менимча, отам туфайли бу масала ёпилган", дейди у.

Эртаси куни, қизнинг сўзларига кўра, у ФСБ томонидан сўроққа чақирилган ва кечқурун унинг ҳаракати ҳақидаги маълумот отасига етиб борган. "Билишимча, у нафақат хабар топган, балки ақл бовар қилмас даражада кўп амалдорлар унга қўнғироқ қилган ва охирида [Федерация Кенгаши раиси Валентина] Матвиенко бу ҳақда гапирган."

"Менда кучли стресс бор эди, мустақил эмасдим, бу қўрқувдан қутулиш учун руҳшуносга бордим", дейди Диана Исакова.

Эдуард Исаковнинг Би би сига айтишича, қизи апрель ойида урушга қарши митингда қатнашганидан сўнг уни "Совет халқининг ҳарбий шон-шуҳрат жойларини зиёрат қилиш" ва "Донбассга кўнгилли сифатида бориш"ни таклиф қилган.

Валентина Матвиенко, сенаторнинг сўзларига кўра, ундан "қизи билан гаплашишни, унга сабаблар ва махсус операция зарурлигини тушунтириш"ни сўраган.

"Шафқатсиз тарбия оқибатида синган қиз"

"Мен кутган ҳамма нарса бўлди, у менга оила душмани, халқ душмани, жиноятчи эканлигимни айтди. Мен унинг қизи эмаслигимни айтди. У шуни менга айтиш учун олдимга келди", дейди Диана отасининг муносабати ҳақида. Исаков қизининг тавба қилиб, кечирим сўрамаслигини англагач, уни уйдан кетишни талаб қилган.

Диана Исакова сўнгги беш йил давомида Сочида отасига тегишли уйда яшаб келган. "Дадам [...]молиявий жиҳатдан кўп ҳам ёрдам бермаган, - деди Исакова Би би сига. - Аммо мен унинг ҳудудида яшаганим ҳақиқатдир".

Бироқ ҳар доим ҳам шундай бўлмаган: Унинг айтишича, ёшлигида отаси билан кўп низолар бўлган ва натижада қаттиқ депрессияга тушган. Instagram'да қиз олти марта ўз жонига қасд қилишга уринганини айтганди.

"Мен синган қиз эдим, бу шафқатсиз тарбиянинг оқибатлари эди, менинг эҳтиёжларим эътиборга олинмаган ва асосан ҳамма нарса ота-онамнинг эҳтиёжлари атрофида бўлган, - деб эслайди Исакова Би би си билан суҳбатда ана шундай можаролардан бири ҳақида. - Ана шунақа аҳволда эканимда дадам қўнғироқ қилди. Мамлакатимизда психология ҳали унчалик ривожланмаган ва бундан 10 йил олдин бу ҳақда ҳеч ким эшитмаган эди. Россияда бизда шундай болаларча тарбия бор, ҳис-туйғулар билан боғлиқ бўлган ҳамма нарса қадрсиз. Ва дадам мени чақириб, яна бир бор ҳис-туйғуларимни, эҳтиёжларимни қадрсизлантирди. Умуман олганда, мен уни учта харфга юбордим ва биз икки йил давомида гаплашмадик ".

"Диананинг маълумоти йўқ, у мактабни тугатгач, ўқишни истамади. У бир кун ҳам ишламади, мендан ўз таъминоти учун пул оларди. Диана атрофдагиларга қандайдир имтиёз олиш учун отаси сенатор эканлигини доимо айтиб турган. Иложи борича буни тўхтатишга ҳаракат қилдим, буларнинг барчаси менга ва менинг фикримга зид бўлган", дейди Исаков Би би га.

Кейин ота ва қиз охир-оқибат ярашишди: "Дадам мени бир ҳафтага меҳмонга таклиф қилди, мен эса беш йил турдим". Диана доимий равишда отасининг Сочидаги уйида яшаган, у ерга Эдуард Исаков иккинчи хотини ва кичик болалари билан таътилга бориб турган.

Унинг Instagram'да 2019 йилда отаси билан тушган бир нечта фотосуратлари бор, шу жумладан туғилган куни билан самимий табрик: "Азизим, менинг ягона, энг севимли дадам".

Исаков қизининг "Россияга қарши позицияси" борлигини билгач, у билан барча алоқаларини узганини айтди. "Биз алоқа қилмаймиз, мен уни таъминламайман, уй-жой бермайман. Ишласин, улғайсин, катталардек ўйласин, деб ўйладим, - деди ота Би би сига. - Ахир, агар у сиёсатчининг эмас, балки бошқа касб эгасининг қизи бўлганда, ундан интервью олиш ҳеч кимга қизиқ бўлмасди. Мана сенсация - сенаторнинг қизи!»

2022 йил апрель ойида бўлиб ўтган урушга қарши акциядан сўнг Исакова шундай дейди: "Отам мени айбдор, хоин қилиб кўрсатишга уринди, ўзлигимни кўрсатиш учун менга катта ички куч, ўз устимда кўп меҳнат керак эди. Ўзим тўғри деб ҳисоблаган нарсани қилдим. Мен қотилликларга қарши чиқдим. Бу ахлоқсизлик, нотўғри эканлигига чин дилдан, чин дилдан ишонаман. Мен ўз дунёмда гапиришга журъат этган ва ўз ғояларига, ўз фикрига чин дилдан ишонадиган адекват одамман".

«Мен унинг қарори учун ҳеч қандай жавобгарликни ўз зиммамга олмайман. Ҳа, мен у босқинга рухсат берувчи ушбу қоғозга имзо чекканини биламан, лекин мен ундан уялмайман, ўзимни айбдор ҳам ҳис қилмайман. Бу ўз хатти-ҳаракатлари учун жавобгар бўлган кап катта одам, - дея жавоб беради отаси ҳақидаги саволга Диана Исакова. - Мен хавотирдаман, унинг тақдири нима бўлади, чунки диктатура барибир қулайди. Афсуски, бизнинг ҳукуматга ўхшаган, отамга ўхшаган такаббур одамлар бошқаларни писанд қилмайди, улар ўзларига ортиқча баҳо берадилар.»

Уларда ҳозир содир бўлаётган ҳамма нарса абадий, Путин абадий деган туйғу бор. Инсоният тарихидан хулоса қилишим мумкинки, диктатура барибир қулайди, одамлар уйғонади, ўз овози, иродаси борлигини эслайди. Буни, таъбир жоиз бўлса, одамларга етказиш учун қўлимдан келганини қиламан. Нима бўлади, ҳукумат қандай ўзгаради? Мен 100% ўзгаришига, янада демократик ва адекват бўлишига чин дилдан ишонаман. Урушни қўллаб-қувватлаганлар уруш жиноятчисига айланиши мумкин, судга тортилиши мумкин.»

Ёзда Исакова Россияни тарк этишга ва урушга қарши позицияси ҳақида иложи борича очиқ гапиришга қарор қилди. Унинг ўзи Би би си ва Медуза билан боғланиб, интервью бериш таклифи билан чиқди. "Бу ҳам ажралиш босқичидир, - дея тушунтиради Исакова, - Мен бунга ҳаққим бор, гапиришга ҳам ҳаққим бор".

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek