تیموتی ویکس استرالیایی؛ از ربوده شدن تا وفاداری به طالبان و مرگ در کابل

تیموتی ویکس، شهروند استرالیا و زندانی سابق طالبان که بعدتر به جبرائیل عمر تغییر نام داده بود، در ۵۴ سالگی در کابل درگذشته است.

حکومت طالبان مرگ این شهروند استرالیایی را روز چهارشنبه ۸ ژانویه اعلام کرد و مراسم تشییع جنازه‌اش دیروز در مسجد عیدگاه کابل برگزار شد.

علت مرگ او بیماری سرطان اعلام شده است؛ هرچند پیش از این، نه خودش و نه مقامات طالبان چیزی در مورد بیماری‌اش نگفته بودند.

بسیاری از مقامات طالبان از درگذشت او ابراز تأسف کرده‌اند.

وزارت داخله حکومت طالبان در پیام تسلیت خود، نوشت: «جبرائیل در کابل استاد زبان انگلیسی بود و علاقه زیادی به افغانستان و امارت اسلامی داشت و به همین دلیل ترجیح داد اینجا زندگی کند.»

تیموتی ویکس که استاد دانشگاه آمریکایی در افغانستان بود، در سال ۲۰۱۶ همراه با کوین کینگ، یک استاد آمریکایی دیگر توسط طالبان در کابل ربوده شد.

آدم‌ربایی زمانی صورت گرفت که این استادان دانشگاه از محوطه دانشگاه آمریکایی خارج شده بودند.

تیموتی ویکس حدود سه سال را در اسارت «شبکه حقانی» گذراند و در سال ۲۰۱۹ آزاد شد.

او شش روز پیش تصاویرش را که در جریان برف‌باری‌های اخیر برداشته بود، در صفحه خود در ایکس منتشر کرد.

از شکنجه در زندان، تا دوستی تنگاتنگ

تیموتی ویکس و دیگر زندانی آمریکایی در زمان نظام جمهوری سابق به ازای آزادی سه زندانی طالبان، از جمله انس حقانی، مالی‌خان و عبدالرشید، در سال ۲۰۱۹ و در جریان مذاکرات آمریکا و طالبان از اسارت آزاد شدند.

تیموتی ویکس سه سال اسارت در نزد شبکه حقانی را در یک اتاق تاریک سپری کرد که تنها یک سوراخ داشت و از آن به عنوان توالت استفاده می‌شد.

او در مستندی که توسط بخش جهانی بی‌بی‌سی ساخته شد، گفته بود:‌‌ «در زندان تحت فشار شدید بودم و هر لحظه فکر می‌کردم کشته می‌شوم. مغزم از کار افتاده بود و به کما رفتم.»

او در این مستند می‌گوید که در زندان «تنها یک مسواک، یک پتو و یک سیگار داشت.»

در سال ۲۰۱۸، زمانی که هنوز در اسارت بسر می‌برد، به دین اسلام روآورد؛ چیزی که به گفته خودش، افراد طالبان در اوایل باور نمی‌کردند.

«لابی‌گر و حامی شبکه حقانی»

آزادی از اسارت به او هویت جدید بخشید و نام خود را به جبرائیل عمر تغییر داد.

پس از بازگشت طالبان به قدرت، یکی از بزرگ‌ترین حامیان حکومت طالبان شد و گفته می‌شود بیشتر اوقات با شبکه حقانی در ارتباط بود.

منتقدانش او را به سکوت و نادیده گرفتن سیاست‌های نادرست طالبان متهم می‌کردند و او را «لابی‌گر» و حامی شبکه حقانی می‌دانستند.

در رسانه‌های اجتماعی نیز در بسیاری از تصاویر، در کنار انس حقانی و سراج‌الدین حقانی، وزیر داخله طالبان دیده می‌شود.

او در صفحه ایکس خود یادداشت‌هایی در حمایت از طالبان می‌نوشت و نظرات منتقدان طالبان را «تحریک‌آمیز» می‌خواند.

تیموتی ویکس پس از آزادی در سال ۲۰۲۰ به قطر رفت تا در مراسم امضای توافقنامه میان طالبان و آمریکا شرکت کند. در این سفر، انس حقانی برای استقبال او به فرودگاه قطر رفت.

نشر تصویر مشترک او با انس حقانی در فرودگاه قطر برای مدت طولانی موضوع داغ رسانه‌های اجتماعی بود.

«استرالیا وطنم، و افغانستان خانه ایمانم است»

تیموتی ویکس در آگوست/اوت سال ۲۰۲۱ پس از به قدرت رسیدن طالبان به افغانستان سفر کرد و همزمان با بازدید از ولایات مختلف این کشور، با مقامات طالبان نیز دیدار کرد.

او که همیشه افغانستان را خانه خود و افغان‌ها را نزدیک‌ترین مردم به خود می‌خواند، در گفتگو با بی‌بی‌سی گفته بود که خانواده‌اش در استرالیا مخالف سفر او به افغانستان و پذیرش دین اسلام بودند.

او گفته بود: «با اینکه افغانستان و افغان‌ها برایم عزیزند، استرالیا وطنم است؛ ولی افغانستان خانه ایمان و اسلام من است.»

پس از پذیرش دین اسلام، او در میان طالبان و حامیان این گروه از شهرت زیادی برخوردار شده بود.